Aby dotrzeć do Merkurego, nie wystarczy skierować tam sondy kosmicznej: w miarę zbliżania się do Słońca jego grawitacja rozpędza statek, więc u celu trzeba go wyhamować. 21 listopada 2026 roku zespół BepiColombo wykonał manewr przechwycenia przez planetę po ośmiu latach podróży; potwierdzenie, że sondy znalazły się na orbicie, dotarło na Ziemię 22 listopada. Misja Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) i Japońskiej Agencji Badań Kosmicznych (JAXA) dotarła do planety nie jako pojedynczy satelita, lecz jako zespół dwóch sond naukowych. Associated Press poinformowała o potwierdzeniu wejścia na orbitę po tym, jak kontrolerzy otrzymali dane z odległości około 152 milionów kilometrów od Ziemi.

Dlaczego nie można po prostu polecieć na najbliższą planetę?
Merkury jest najbliższą Słońcu planetą, ale sama bliskość nie ułatwia podróży. Sonda spadająca w kierunku Słońca nabiera prędkości pod wpływem jego silnej grawitacji. Aby pozostać przy Merkurym, zamiast przelecieć obok niego, statek musi w odpowiednim momencie wytracić prędkość i wejść na orbitę wokół planety.
Problem rozwiązuje się stopniowo. BepiColombo wykonała przeloty obok Ziemi, Wenus i samego Merkurego, za każdym razem zmieniając trajektorię i energię ruchu. Według ESA sonda odbyła w trakcie podróży dziewięć przelotów obok planet: jeden obok Ziemi, dwa obok Wenus i sześć obok Merkurego. Takie spotkania pozwalają zmieniać kierunek lotu sondy za pomocą grawitacji i korygować jej trasę. ESA wyjaśnia złożoność trasy na Merkurego oddziaływaniem grawitacyjnym Słońca i koniecznością precyzyjnego dopasowania prędkości statku do ruchu planety.
Długa trasa to rozwiązanie inżynieryjne. Każdy przelot obok planety wymaga dokładnych obliczeń: sonda musi dotrzeć do celu we właściwym czasie i przelecieć w odpowiedniej odległości. 3 września 2026 roku od zespołu odłączył się moduł napędowy MTM, który zapewniał napęd podczas podróży. Następnie europejski orbiter MPO przejął kontrolę nad końcowym zbliżeniem, w tym nad pozostałą japońską sondą Mio, która nadal jest z nim połączona.
Co wydarzyło się 21 listopada
W dniu przybycia silniki MPO wyhamowały zespół sond, aby wprowadzić go na orbitę Merkurego. ESA opisuje początkową orbitę jako wydłużoną — na wysokości od około 590 do 11 640 kilometrów nad planetą. MPO i japońska sonda Mio nadal lecą razem, a Mio jest osłonięta ekranem przeciwsłonecznym. Animacja ESA przedstawia manewr hamowania i początkową orbitę; następnego dnia AP poinformowała o potwierdzeniu przechwycenia.
Wejście na orbitę planety to etap przybycia, a nie koniec dostosowywania orbit. MPO i Mio mają się rozdzielić 9–10 grudnia 2026 roku. Następnie MPO będzie kontynuować manewry, aby wejść na własną orbitę naukową; według planu ESA operacje naukowe obu sond rozpoczną się w kwietniu 2027 roku. Plan etapów przybycia ESA podaje daty rozdzielenia sond i rozpoczęcia fazy naukowej.
Po co są dwie sondy
Dwie sondy mają różne zadania i będą badać Merkurego z różnych orbit. MPO, sonda ESA, została zaprojektowana do badania powierzchni, budowy wewnętrznej i składu planety. Mio, skonstruowana przez JAXA, skupi się na magnetosferze — obszarze wokół Merkurego, w którym oddziałują jego pole magnetyczne i wiatr słoneczny. Pomiary wykonywane osobno pozwolą badać procesy zachodzące na powierzchni oraz w przestrzeni kosmicznej otaczającej planetę.
Powierzchnia i magnetyczne otoczenie Merkurego są słabiej poznane niż w przypadku Ziemi czy Marsa. ESA wymienia pytania, na które ma odpowiedzieć misja, dotyczące pola magnetycznego planety, jej struktury wewnętrznej oraz lodu w kraterach polarnych. Obserwacje rozpoczną się po dostosowaniu orbit i przejściu sond do pracy naukowej.
Podróż BepiColombo trwała osiem lat, ponieważ o locie na Merkurego nie decyduje odległość w linii prostej, lecz konieczność dotarcia do szybko poruszającej się planety z odpowiednią prędkością. Manewr przechwycenia 21 listopada i jego potwierdzenie 22 listopada zakończyły etap podróży; rozdzielenie sond i przygotowania do pomiarów naukowych są nadal przed nimi.